Yeryüzü Şekillerinin Oluşumunda Dış Kuvvetlerin Etkisi

Dış kuvvetlerin biriktirme ve aşındırma faaliyeti neticesinde bir taraftan yeryüzünün  mevcut şekilleri değişirken diğer taraftan  da yeni şekiller oluşur. Fakat yeryüzünde meydana gelen bu  şekillerinin değişimi ve meydana gelmesi süreci uzun bir zamanda  gerçekleştiğinden bu süreç insanlar tarafından izlenemezler. Bir akarsuyun yeryüzünde oluşturduğu değişim 200 yılda ancak bir metre civarındadır. Bir insan ömrünü ortalama 70 yıl kabul etsek bu rakamın ne kadar yüksel olduğu aşikardır.


Yer şekillerinin oluşumunda iç ve dış kuvvetler birlikte etkili olurlar. İç kuvvetler büyük dağlar, geniş ovalar ve volkanik şekiller gibi ana yer şekillerini meydana getirirler. Dış kuvvetler ise iç kuvvetler tarafından meydana getirilen bu yer şekillerini aşındırarak yeni şekiller oluştururlar. Dış kuvvetler faaliyetlerini; aşındırma, taşıma ve biriktirme olmak üzere üç aşamada gerçekleştirir. Aşındırmanın olduğu yerde aşınım şekilleri, aşındırılan malzemenin taşınarak biriktirildiği yerlerde ise birikim şekilleri meydana gelir.

Dış kuvvetler kendi arasında üç ana gruba ayrılır. Bunları aşağıdaki şemayı inceleyerek görelim.

1-Rüzgârlar
2-Buzullar
3- Sular

a)Akarsular

b) Yer altı suları

c)Dalga ve akıntılar